معرفی قله دیوچال
هر ساله هزاران کوهنورد از جاده تنگ گلو رد میشوند. و چشم هایشان رو به علمکوه است. اما در همان مسیر، در همان دیدرس، یک خط الرأس 4137 متری وجود دارد که انگار نه کسی میبیندش و نه کسی سراغش میرود. اسمش قله دیوچال است؛ با نام محلی گَتِه نوکانی.
این قله نه در کتاب های کوهنوردی به صورت کامل معرفی شده، نه در فضای مجازی محتوای درست و حسابی دارد. اما برای کسی که از شلوغی دماوند و علمکوه خسته شده، دیوچال میتواند یک کشف واقعی باشد.
این قله با ارتفاع 4176 متر از سطح دریا یکی از قلل بلند رشته کوه البرز میباشد.
موقعیت جغرافیایی قله دیوچال
قله دیوچال (گته نوکانی) در منطقه تخت سلیمان و در دل رشته کوه البرز مرکزی قرار دارد.
قله دیوچال بخشی از یک خط الرأس طولانی و صخرهای است، که قله های دیگری مثل سیوکلو و کوچکه نوکانی را هم در خود جای داده است.
موقعیت جغرافیایی دیوچال به این شکل است:
- شمال غرب : ارتباط با جاده تنگ گلو و مسیر علمکوه
- جنوب : کوهستان دلیر
- غرب : از طریق گردنه پارکا به منطقه یخنو وصل میشود.
- شرق : از گردنه جل نو به کوچکه نوکانی و قله سیوکلو ختم میشود.
چرا دیوچال ناشناخته مانده؟
پاسخ ساده است : سایه علمکوه.
مسیر اصلی صعود به علمکوه از همین منطقه عبور میکند. هر کوهنوردی که از تنگ گلو بالا میرود، در واقع از کنار دامنه دیوچال رد میشود؛ اما چون هدفش علمکوه است، نگاهش آن طرف میرود.
این موضوع باعث شده دیوچال علی رغم ارتفاع بالا و موقعیت بینظیرش، سالانه صعودهای بسیار کمی به خود ببیند. همین کم تردد بودن است که آن را برای کوهنوردانی که دنبال تجربهای متفاوت هستند، به یک تجربه منحصر بفرد تبدیل میکند.
« اگر به قله های کمتر شناخته شده البرز علاقه داری، قله خلنو در البرز غربی تجربهای مشابه از طبیعت دست نخورده است که پیشنهاد می کنیم بخوانید. »
خط الرأس دیوچال؛ صعودی برای کوهنوردان جدی
دیوچال یک قله ساده نیست. خط الرأس دیوچال از ابتدا تا انتها از قله ها و گردنههای صخرهای و خشن تشکیل شده است. این یعنی صعودی سنگین، مسیری که پاکوب مشخصی ندارد، و محیطی که به تجربه و مهارت جهتیابی نیاز دارد.
ویژگیهای اصلی :
- صخرهای و فنی : بخش هایی از مسیر نیاز به دستگذاری روی سنگ دارد.
- بدون جان پناه : در تمام مسیر هیچ پناهگاه یا سرپناهی وجود ندارد.
- نیاز به GPS : فایل ترک مسیر و دستگاه ناوبری کاملاً ضروری است.
- صعود حداقل 1.5 روزه : برنامهریزی برای یک صعود یک روزه به این قله توصیه نمیشود.
مسیرهای دسترسی به قله دیوچال
1.مسیر اصلی : روستای دلیر
روستای دلیر در نزدیکی جاده چالوس (منطقه دزدبند) مهمترین پایگاه ورودی برای صعود به خط الرأس دیوچال است. اهالی این روستا از دیرباز با این کوهستان زندگی کردهاند و قله هایی مثل سیوکلو، نوکانی و گته غار بخشی از خاطره جمعی آنها است.
مسیر کلی از دلیر:
دلیر ← دره ویان ← سنگچین (ارتفاع 3640 متر) ← گردنه پارکا ← خط الرأس دیوچال ← قله گته نوکانی (4180 متر)
2. مسیر فرعی : تنگ گلو
برای کوهنوردانی که از سمت مازندران (کلاردشت) میآیند:
مسیر ونداربن ← تنگگلو ← دشت حصارچال گزینهای است که از شمال غرب به دیوچال نزدیک میشود. این مسیر همان راهی است که اکثر صعود کنندگان علمکوه از آن رد میشوند.
آنچه باید قبل از حرکت بدانید؛ تجهیزات ضروری
- GPS با فایل ترک بارگذاری شده (مسیر پاکوب مشخصی ندارد.)
- کفش کوهنوردی با گریپ مناسب برای سنگ
- وسایل کمپ برای حداقل 2 روز
- ذخیره آب کافی (چشمههای دائمی در ارتفاعات بالا محدود است.)
- لباس لایهای (در ارتفاع بالای 3500 متر وزش باد میتواند شدید باشد.)
بهترین فصل صعود
تابستان (تیر تا شهریور) بهترین زمان برای صعود به دیوچال است. در پاییز و زمستان بارش برف و باد شدید خط الرأس را خطرناک میکند.
هرچند کوهنوردانی که تجربه کافی و تجهیزات مناسب داشته باشند میتوانند صعود کنند اما به همه افراد توصیه نمیشود.
سطح تجربه
این صعود برای کوهنوردان با تجربه مناسب است. فردی که هنوز صعودهای پایه ای مانند توچال و شمشک را تازه تجربه کرده است، نباید مستقیم سراغ دیوچال برود.
چشمانداز از قله دیوچال
یکی از بزرگ ترین جذابیت های ایستادن بر فراز گته نوکانی، پانورامای خیرهکنندهای است که جلوی چشمانتان باز میشود. از این ارتفاع میتوان :
- علمکوه را از زاویهای کاملاً متفاوت دید.
- دماوند را در افق شرقی شناخت.
- آزادکوه را در دوردست تشخیص داد.
- دشتهای بکر و درههای خلوت کوهستان دلیر را از بالا تماشا کرد.
جمع بندی
قله دیوچال یا گته نوکانی یکی از آن قله هایی است که اگر روزی بر فرازش بایستی، احتمالاً هیچ کس دیگری آنجا نیست. نه تابلو قله هست، نه ازدحام، نه عکس های یادگاری صفکشیده. فقط کوهستان است و تو.
اما این سکوت بهایی دارد: آمادگی، تجربه، و احترام به کوه. دیوچال کوهنوردانی را میخواهد که کوهستان را برای خودِ کوهستان دوست دارند.
اگر به پیمایش های چالش برانگیز و خط الرأس علاقه دارید ، گزارش صعود به خط الرأس سفید کوه زاگرس را هم بخوانید.




